Τίνα με λέγουσιν οι άνθρωποι είναι;

Του Ιωάννη Πλεξίδα, Δρ Δογματικής Θεολογίας και Δρ Φιλοσοφικής Ανθρωπολογίας

Τίνα με λέγουσιν οι άνθρωποι είναι;[1]
Χριστολογικές προϋποθέσεις της ανθρωπολογίας στη σκέψη
του αγίου Ιωάννη του Δαμασκηνού.

Σε προηγούμενο κείμενό μας[2] «Η εσφαλμένη χρήση των όρων «φύση» και «πρόσωπο» ως αιτία αιρετικών αποκλίσεων» επιχειρήσαμε να παρουσιάσουμε τον τρόπο σύστασης της υπόστασης στην ανθρώπινη εκδοχή της. Μέσα από μία σειρά συλλογισμών δείξαμε ότι η έννοια της υπόστασης, η οποία ταυτίζεται τόσο με την έννοια του προσώπου, όσο και με την έννοια του ατόμου[3], συνιστά την επιμέρους υπαρκτική φανέρωση της φύσης, η οποία διαστέλλει το συγκεκριμένο [τον τίνα και το τόδε τι] από το κοινό, και φανερώνει το «…άμα τη του δακτύλου ανατάσει δεικνύμενον»[4]. Τα συμβεβηκότα, τα οποία ονομάζονται και επουσιώδεις διαφορές, διαφοροποιούν τις ομοούσιες και ομοειδείς υποστάσεις και συστήνουν κάθε φορά τον συγκεκριμένο άνθρωπο[5]. Η υπόσταση, δηλαδή, αποτελείται από ουσία και συμβεβηκότα. Ο ιερός συγγραφέας δίνοντας τον ορισμό της υπόστασης θα υποστηρίξει: «…και γαρ την υπόστασιν ορίζονται ουσίαν μετά συμβεβηκότων. Ώστε το κοινόν μετά του ιδιάζοντος έχει η υπόστασις»[6]. Η έννοια της υπόστασης ή του προσώπου, συνιστά το πηδάλιο της ορθόδοξης σκέψης, καθώς αποτελεί μια προσπάθεια να συλληφθεί το αληθινά υπαρκτό και πραγματικό, η συγκεκριμένη υπαρκτική πραγματοποίηση της φύσης, η οποία συνοψίζει τη φυσική ομοείδεια και συγχρόνως την εκφράζει με τρόπο μοναδικό, ανόμοιο και ανεπανάληπτο[7].

ΚΡΑΥΓΗ ΑΓΩΝΙΑΣ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΝΕΟΥΣ

Είναι κοινό χαρακτηριστικό των περισσοτέρων ανθρώπων με αφορμή κάποια τυχαία γεγονότα να απλουστεύουν και να γενικεύουν τα πράγματα ώστε να καταλήγουν στο επιθυμητό γι’ αυτούς αποτέλεσμα που δεν είναι άλλο από την κατάκριση και την αποποίηση προσωπικών ευθυνών....

ΕΡΩΤΑΠΟΚΡΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΙΣ ΑΙΡΕΣΕΙΣ

Του Ευθύμιου Αχείλα

Συνέλευση Μαρτύρων του Ιεχωβά ή Χιλιαστών

Κατ’ επανάληψη έχουμε ερωτηθεί από δεκάδες πιστούς όλα αυτά τα χρόνια που τυχαίνει να ασχολούμαστε με τα ζητήματα της Θρησκείας για το τι είναι και τι πρεσβεύουν οι αιρέσεις. Και επειδή οι ερωτήσεις που δεχόμαστε είναι λίγο – πολύ όμοιες σκεφτήκαμε να τις απαντήσουμε υπό μορφή άρθρου, το οποίο για να είναι πιο κατανοητό και εύληπτο, του δώσαμε την μορφή ερωταποκρίσεων.

Ερώτηση: Τι είναι αίρεση;
Απάντηση: Η λέξη αίρεση παράγεται από το αρχαίο ρήμα αιρέω – ώ, το οποίο σημαίνει διαλέγω, προτιμώ. Μερικοί Χριστιανοί δηλαδή, αίρεσαν = διάλεξαν να φύγουν από την ορθή διδασκαλία της Εκκλησίας μας και να δημιουργήσουν δική τους διδασκαλία. Πίστεψαν πως η Εκκλησία έχει απομακρυνθεί από την σωστή διδασκαλία του Χριστού και των Αποστόλων, γι’ αυτό και πρέπει να βγουν και να πουν την κατά την γνώμη τους σωστή διδασκαλία του Χριστιανισμού.
Ονομάζονται επίσης και αιρετικοί επειδή αιρούν = διαλέγουν χωρία (κομμάτια) από την Αγία Γραφή – αυτά που τους συμφέρουν βέβαια – για να αποδείξουν πως έχουν δίκαιο αυτοί και όχι η Εκκλησία.

ΟΙ ΘΥΣΙΕΣ ΣΤΟΝ ΑΡΧΑΙΟ ΙΣΡΑΗΛ ΠΡΟΤΥΠΩΣΗ ΤΗΣ ΘΥΣΙΑΣ ΤΟΥ ΧΡΙΣΤΟΥ

Του συνεργάτη μας Ιγνατίου Ε. Γ

Πολλά γεγονότα και πράξεις στην ιστορία της Παλαιάς Διαθήκης προτύπωσαν και συμβόλισαν γεγονότα και πράξεις της ιστορίας της Καινής Διαθήκης παίρνοντας όχι μόνο διαφορετικό νόημα αλλά και υψηλό πνευματικό περιεχόμενο. Έτσι π.χ. η διάβαση από τους Ιουδαίους της Ερυθράς Θάλασσας που τους οδήγησε από την γη της δουλείας στην γη της ελευθερίας συμβολίζει στον Χριστιανισμό το βάπτισμα που είναι το πέρασμα από το «κράτος» του διαβόλου στο «κράτος» των τέκνων του Θεού. Ή το «μάνα» η τροφή που έτρωγαν οι Ισραηλίτες στην έρημο συμβολίζει την Θεία Ευχαριστία που είναι τροφή αθανασίας.

Κατά παρόμοιο τρόπο και οι θυσίες στον Αρχαίο Ισραήλ προτυπώνουν και συμβολίζουν την ύψιστη θυσία που έγινε ποτέ στον κόσμο. Αυτή του Θεού (Χριστού) για την σωτηρία του πλάσματός του.

Αξίζει λοιπόν να παρακολουθήσουμε το είδος, τον τρόπο και τον σκοπό που γίνονταν αυτές στον Αρχαίο Ισραήλ, γεγονός που θα μας βοηθήσει να καταλάβουμε πιο βαθιά την ύψιστη θυσία του Χριστού.

ΑΠΟΡΙΕΣ, ΕΡΩΤΗΜΑΤΑ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΔΕΥΤΕΡΑ ΠΑΡΟΥΣΙΑ

Του Ευθύμιου Αχείλα

Οι πρώτοι Χριστιανοί συνήθιζαν να κλείνουν την προσευχή τους με την ευχή «μαράν αθά» δηλαδή «Κύριε έρχου», προσμένοντας την ταχεία έλευση της Δευτέρας Παρουσίας του Κυρίου μας.
Με τα χρόνια ατόνησε η προσμονή αυτή και επανέρχεται μόνο, όταν συμβαίνουν φυσικές καταστροφές ή διάφορα οριακά γεγονότα, που πολλοί πιστοί τα εκλαμβάνουν ως προμηνύματα της Δευτέρας Παρουσίας. Επειδή όμως τα προμηνύματα αυτά μπερδεύονται με άσχετα πράγματα και απλοϊκές δοξασίες, συσκοτίζουν παρά διαφωτίζουν το θέμα γύρω από την επάνοδο του Κυρίου μας. Έτσι σκεφτήκαμε να ασχοληθούμε με το τεράστιο αυτό θέμα και να δώσουμε τις πρέπουσες απαντήσεις.
Οι απαντήσεις αυτές δεν θα είναι προσωπικές, ούτε του συρμού και των λαϊκών αντιλήψεων οι οποίες όπως είπαμε συσκοτίζουν παρά διαφωτίζουν το θέμα, αλλά θα απαντηθούν μέσα από την Αγία Γραφή και την Ιερή Παράδοσή μας...

ΕΝΑΣ ΠΡΟΦΗΤΗΣ ΜΑ ΤΙ... «ΠΡΟΦΗΤΗΣ»!

Όπως είναι γνωστό, ο Κύριος μιλώντας στους μαθητές του για την ένδοξη Δευτέρα Παρουσία του, τους προειδοποίησε πως στην διάρκεια των αιώνων, θα εμφανιστούν πολλοί ΨΕΥΤΟΠΡΟΦΗΤΕΣ οι οποίοι θα ορίσουν την ημέρα και την ώρα της Παρουσίας του αυτής. Όπως είναι εξίσου γνωστό, ένας από τους ΜΕΓΑΛΥΤΕΡΟΥΣ ΨΕΥΤΟΠΡΟΦΗΤΕΣ ΟΛΩΝ ΤΩΝ ΕΠΟΧΩΝ, αναδείχτηκε η Οργάνωση των Μαρτύρων του Ιεχωβά «Σκοπιά» που έγινε η αιτία να γελάσει κάθε πικραμένος, με τις αλλεπάλληλες προβλέψεις και βέβαια τις αντίστοιχες διαψεύσεις.

Είπε λοιπόν κατά καιρούς η Εταιρία “Σκοπιά”:

Ο Χριστός θα έρθει το … 1878, ω συγνώμη το … 1914 εννοούσαμε, χμ … δεν ακούσατε καλά το … 1925 είπαμε, και βεβαίως – βεβαίως όταν λέμε 1925 σίγουρα εννοούμε το … 1975... 

Απάντηση στον διαsporeas.gr της απάτης

Είναι γεγονός πως μετά την αποκάλυψη της απάτης του ιδιοκτήτη του Νεοπροτεσταντικού σάιτ http://www.sporeas.gr/ κ. Γ. Οικονομίδη που περιγράφουμε στο άρθρο μας «"Σπορέας» αλήθειας ή «Διασπορέας» ψεύδους και απάτης;"» δεν είχαμε σκοπό να ασχοληθούμε πλέον με τον εν λόγω «κύριο». Δυο λόγοι όμως μας ώθησαν – παρά την αρχική μας επιθυμία – να ασχοληθούμε για μία τελευταία φορά με τον «κύριο» αυτό, που ειδικεύεται στις απάτες, και να φιλοξενήσουμε άρθρο – απάντηση που αφορά το πρόσωπό του. Ο πρώτος ήταν πως αυτό το άρθρο – απάντηση, προέρχεται από ένα φίλο πολύ αγαπητό της στήλης που του είμαστε αρκετά υπόχρεοι και ο δεύτερος και κυριότερος πως ο «κύριος» Οικονομίδης, όχι μόνο δεν συνετίσθηκε από την αποκάλυψη της απάτης του, αλλά προχώρησε σε καινούργιες για να αποδείξει περίτρανα πως η απάτη, του έχει γίνει δεύτερη φύση. Τελειώνοντας αυτή την μικρή εισαγωγή μας, αξίζει να σημειώσουμε πως ο φίλος της στήλης του «Αντιαιρετικού» στη συζήτηση που είχε με τον κ. Οικονομίδη στα διάφορα θεολογικά μπλογκ, είχε επιλέξει να υπογράφει τα σχόλιά του με το όνομα ενός αγαπημένου ήρωα των παιδικών μας χρόνων, αυτό του «Popay».

Ακολουθεί το άρθρο – απάντηση του φίλου της στήλης «Popay:

Θεωρώ ότι πρέπει να ζητήσω συγγνώμη εκ των πρότερων, και από τους αναγνώστες επειδή είναι λίγο έως πολύ μεγάλο το άρθρο μου για τα μέτρα του παρόντος blog , που δεν έχουν συνηθίσει να διαβάζουν τόσο μεγάλα άρθρα, αλλά και από τον ιδιοκτήτη του, που τον «υποβάλλω» έστω για τελευταία φορά να ασχοληθεί με τον κ. Οικονομίδη..

ΕΚΚΛΗΣΙΑ: ΚΙΒΩΤΟΣ ΣΩΤΗΡΙΑΣ ΤΟΥ ΚΟΣΜΟΥ

Του π. Σεραφείμ Ζαφείρη

Ο κατακλυσμός του Νώε, που είναι ένα παγκόσμιο και πανθομολογούμενο ιστορικά και αρχαιολογικά γεγονός, έχει πολλά διδάγματα και συμβολισμούς. ΄Ενας από τους κυριότερους είναι ότι η Κιβωτός συμβολίζει την Εκκλησία του Χριστού. Πράγματι η Ορθόδοξη Εκκλησία, με τη χάρη και την αλήθειά της, σώζει τον άνθρωπο από τον κατακλυσμό της ανομίας και ελευθερώνει τον άνθρωπο από την λήθη, την άγνοια, την ραθυμία. Από την πλάνη, την αμαρτία και την μαγεία.
Πολλοί όμως λένε: « - τι κάνει η Εκκλησία;»...

Η «Θρησκευτική Κοινωνία των Φίλων» ή «Κουάκερων»

Του Θεμιστοκλή Παπαϊωάννου

Όταν ξεκινούσαμε τον «Αντιαιρετικό» βασικός σκοπός μας ήταν αποκλειστικά και μόνο η υπηρεσία της αλήθειας και η υπεράσπιση της Ορθόδοξης Πίστης. Και πιστεύουμε πως τα πετύχαμε και τα δύο αυτά. Γιατί υπηρετήσαμε την αλήθεια δίνοντας την δυνατότητα στους διαφωνούντες θρησκευτικά να εκφράζονται ελεύθερα και να υπερασπίζουν αυτό που πιστεύουν και υπερασπίσαμε την Ορθόδοξη Πίστη χωρίς ακρότητες και φανατισμούς. Επειδή αυτό που για κάποια Ορθόδοξα ιστολόγια θα φαίνονταν προκλητικό και σκανδαλώδες για μας φαίνεται απολύτως φυσιολογικό γιατί η Ορθοδοξία δεν έχει να φοβάται τίποτε και κανέναν.Έτσι βρισκόμαστε στην ευχάριστη θέση να φιλοξενούμε από την σελίδα του «Αντιαιρετικού» το άρθρο του κ. Θεμιστοκλή Παπαϊωάννου με τον οποίο διαφέρουμε δογματικά αφού ανήκει στην «Θρησκευτική Κοινωνία των Φίλων» γνωστοί βέβαια στο ευρύ κοινό ως «Κουάκεροι». Η ονομασία "Κουάκεροι" (που στα Αγγλικά σημαίνει "αυτοί που τρέμουν", έχει την ίδια ρίζα με τον "σεισμό" Αγγλικά: earthquake) δόθηκε κοροϊδευτικά στους Φίλους για δύο λόγους.
Σε μια δίκη που πήγανε τον Γεώργιο Φοξ – τον ιδρυτή τους – διότι ήταν "αιρετικός" σε μια "φάση" ο Φοξ είπε στον δικαστή "Τρέμε το Λόγο του Θεού". Σε αυτό ο Δικαστής του απάντησε ειρωνικά, "Πες μας λοιπόν εσύ ο Τρέμον (Quaker)". Σύμφωνα όμως με τον Ροβέρτο Μπάρκλαιη το παρατσούκλι κόλλησε και για έναν δεύτερο λόγο. Μερικές φορές από μεγάλη ευλάβεια οι "Φίλοι" τρέμανε κατά την ώρα της Λατρείας τους. Αργότερα οι ίδιοι οι "Φίλοι" δέχθηκαν την ονομασία αυτή και θύμιζαν στους "εχθρούς" τους το Ησαΐα 66 :2... Όμως για τους Φίλους το "τρέμουλο" δεν έχει τόσο σημασία να γίνεται εξωτερικά (σήμερα πολύ σπάνια να βρεις Κουάκερο να τρέμει κυριολεκτικά) αλλά εσωτερικά.Πιστεύουν ότι στην Λατρεία γίνεται εσωτερικός σεισμός και ο Κύριος ξεχωρίζει το καλό από το κακό μέσα τους δίνοντάς τους δύναμη να κάνουν το καλό.
Οι "Φίλοι ή Κουάκεροι" είναι από τις μικρές σε αριθμό μελών Χριστιανικές Ομολογίες στον κόσμο. Ο αριθμός τους σε παγκόσμια κλίμακα όλων των δογμάτων – γιατί δεν απέφυγαν και αυτοί την «κατάρα» της διάσπασης – ανέρχεται σε 358.923 άτομα.
Και μία αξιοπρόσεκτη πρόταση από μέρους μας. Ο αναγνώστης του άρθρου πρέπει να διαβάσει οπωσδήποτε τις υποσημειώσεις οι οποίες «κρύβουν πολύ ζουμί».

Ακολουθεί το άρθρο του κ. Θεμιστοκλή Παπαϊωάννου του οποίου ο πλήρης τίτλος είναι «Τι είναι η“Θρησκευτική Κοινωνία των Φίλων” ή “Κουάκεροι” (Συντηρητική) και ποιες οι διαφορές με την Ορθόδοξη και Καθολική Εκκλησία και τις Προτεσταντικές Ομολογίες»:

«Σπορέας» αλήθειας ή «Διασπορέας» ψεύδους και απάτης;

Μετά την αποκάλυψη της απάτης του ιδιοκτήτη του Πεντηκοστιανού μπλογκσποτ «Άνωθεν Σοφία» ή anothensofia.blogspot.com κ. Κ που είχε ως αποτέλεσμα την διαγραφή των σχολίων μας – γεγονότα τα οποία εξιστορούνται λεπτομερώς στο άρθρο μας “«Άνωθεν Σοφία» ή «Άνωθεν Νοθεία» και φίμωση της ελεύθερης έκφρασης”– πιστοί στην υπόσχεση που δώσαμε στο εν λόγω άρθρο, ερχόμαστε να ασχοληθούμε με το τι διαμείφθηκε και τι ειπώθηκε μεταξύ ημών και του κ. Γεώργιου Οικονομίδη.Πριν όμως πούμε οτιδήποτε αξίζει να σημειώσουμε, πως ο κ. Γεώργιος Οικονομίδης είναι ο ιδιοκτήτης του Νεοπροτεσταντικού σάϊτ www.sporeas.gr.
Πιστεύουμε πως είναι ανήθικο και αντιδεοντολογικό να προκαταλαμβάνεται ο αναγνώστης του οποιοδήποτε άρθρου από τον συγγραφέα αυτού και να μην αφήνεται ανεπηρέαστος και απερίσπαστος να σχηματίσει αντικειμενική γνώμη, βασισμένος μόνο στα διαμειφθέντα γεγονότα.
Έτσι λοιπόν και εμείς για να μην κατηγορηθούμε πως προκαταλαμβάνουμε τον αναγνώστη αρνούμαστε να χαρακτηρίσουμε από πριν τις πράξεις και τις ενέργειες του κ. Οικονομίδη, αλλά εκθέτοντας τις πράξεις και τις ενέργειες του αυτές, θα προβαίνουμε σε σχολιασμό αυτών. Πάσα αντίρρηση για μεροληψία εκ μέρους μας δεκτή και προς συζήτηση..
Το μόνο που θέλουμε να έχει υπόψη του ο αναγνώστης είναι το εξής. Ο κ. Οικονομίδης «κόπτεται» στα άρθρα του και στα σχόλιά του πως υπηρετεί τον Χριστό και την αλήθεια, στον οποίο Χριστό σύμφωνα με το Ευαγγέλιο «δεν ευρέθη ψεύδος στο στόμα Αυτού». Συνέβη κάτι ανάλογο από τον κ. Οικονομίδη; Ας το κρίνει ο αναγνώστης αυτό.
Για λόγους οικονομίας του χώρου, αλλά και προς αποφυγή πλατειασμού του διαλόγου, εκθέτουμε κάποιες φορές μέρος μόνο των σχολίων – άλλωστε αρκετά από αυτά υπήρξαν μακροσκελή – αφού τα υπόλοιπα λεχθέντα είναι άσχετα με το προς συζήτηση θέμα. Για να προλάβουμε τυχόν αντιρρήσεις και ενστάσεις, έχουμε σε όλα τα σχόλια την ώρα και την ημερομηνία που έγιναν αυτά, οπότε μπορεί ο καθένας να καταφύγει στο χώρο που έγιναν αυτά ώστε να διαπιστώσει αν αποκρύπτουμε κάτι ή όχι. Μία παρατήρηση μόνον επ’ αυτού. Θα βρει όλα τα σχόλια εκτός των δικών μας, αφού όπως είπαμε και στην αρχή του άρθρου αυτά διαγράφησαν από τον ιδιοκτήτη του Πεντηκοστιανού μπλογκσποτ «Άνωθεν Σοφία» κ. Κ .
Ο διάλογος στον οποίο πήραμε μέρος εκ των υστέρων και όχι στα αρχικά του στάδια, διεξήχθη στο άρθρο «Περί Ιεράς Παράδοσης και Εικόνων (1)» του Πεντηκοστιανού μπλόγκσποτ «Άνωθεν Σοφία». Όπως είναι φανερό από τον τίτλο του άρθρου η συζήτηση αφορούσε τις εικόνες και το αν είναι ειδωλολατρία ή μη, η προσκύνηση αυτών εκ μέρους των Ορθοδόξων.

Απαντώντας λοιπόν ο κ. Οικονομίδης σε κάποιον Ορθόδοξο ονόματι Στέλιο, ο οποίος υποστήριζε πως δεν υπάρχει καμία απαγορευτική οδηγία από τους μεταποστολικούς πατέρες της εκκλησίας για την προσκύνηση των εικόνων μεταξύ άλλων γράφει και τα εξής: