ΤΑ ΑΝΩΝΥΜΑ,
ΤΑ ΥΒΡΙΣΤΙΚ
Α
ΟΠ
ΩΣ ΕΠΙΣΗΣ ΚΑΙ ΤΑ ΑΣΧΕΤΑ ΜΕ ΤΟ ΘΕΜΑ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ ΣΧΟΛΙΑ ΘΑ ΔΙΑΓΡΑΦΟΝΤΑΙ. ΜΕΧΡΙ ΤΙΣ 19 - 12 - 2012 ΑΝΑΡΤΟΥΣΑΜΕ ΤΑ ΑΝΩΝΥΜΑ ΣΧΟΛΙΑ. ΑΠΟ ΚΕΙ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΤΑ ΔΙΑΓΡΑΦΟΥΜΕ.

Τελευταία Νέα του "Αντιαιρετικός"

Ευχαριστούμε όλες και όλους εσάς που αναδείξατε τον "Αντιαιρετικό" σε πεδίο ελεύθερης έκφρασης και διαλόγου. Ήδη τα σχόλια ξεπέρασαν τις 18.000!!!...ΜΕΧΡΙ ΤΙΣ 19 - 12 - 2012 ΑΝΑΡΤΟΥΣΑΜΕ ΤΑ ΑΝΩΝΥΜΑ ΣΧΟΛΙΑ. ΑΠΟ ΚΕΙ ΚΑΙ ΜΕΤΑ ΤΑ ΔΙΑΓΡΑΦΟΥΜΕ.

17 Απρ 2016

ΙΣΤΟΤΟΠΟΣ ΤΩΝ ΜΑΡΤΥΡΩΝ ΤΟΥ ΙΕΧΩΒΑ. ΕΝΑΣ ΧΩΡΟΣ ΠΑΡΑΠΛΗΡΟΦΟΡΗΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΑΣΤΡΕΒΛΩΣΗΣ ΤΗΣ ΑΛΗΘΕΙΑΣ

Της Αλεξίας Κρηνίτη


Κωνσταντινούπολη, Τουρκία – Παρουσίαση του περιοδικού Ξύπνα, στην τουρκική γλώσσα. Εικόνα από τον ιστότοπο των ΜτΙ

Η Σκοπιά χρησιμοποιεί τον επίσημο ιστότοπό της www.jw.org, μεταφρασμένο σε πολλές γλώσσες, για να παρουσιάσει στο ευρύ κοινό μια ωραιοποιημένη εικόνα της, που χαρακτηρίζεται από μια ανώτερη ηθική, σεβασμό και αγάπη για το συνάνθρωπο. Ο επαγγελματισμός, με τον οποίο έχει φτιαχτεί και γίνεται η διαχείριση του ιστότοπου, η εξαιρετικά φιλική προς το χρήστη περιήγηση στις επιμέρους ιστοσελίδες (user experience, όπως είναι ο επαγγελματικός όρος) από οποιαδήποτε συσκευή (υπολογιστή, smart phone ή tablet), αποσκοπούν στην προσέλκυση τού ενδιαφέροντος από ετερόθρησκους...

Όμως, τα άρθρα του jw.org, που απευθύνονται σε όσους δεν είναι Μάρτυρες του Ιεχωβά αποτελούν λαμπρά παραδείγματα παραπληροφόρησης και ανειλικρίνειας, όπως άλλωστε συμβαίνει και με τα περιοδικά της Σκοπιάς που μοιράζονται από τους οπαδούς της στο δρόμο και τα σπίτια μας*.

 

Ας εξετάσουμε μερικά χαρακτηριστικά παραδείγματα από την ενότητα του ιστότοπου «Σχετικά με εμάς», υποενότητα «Συχνές ερωτήσεις», γνωστή και με τα διεθνώς καθιερωμένα αρχικά F.A.Q., δηλ. Frequently Asked Questions.


Μετάγγιση αίματος 
Στο άρθρο «Γιατί Αρνούνται οι Μάρτυρες του Ιεχωβά τη Μετάγγιση Αίματος»; διαβάζουμε:

"Μύθος: Πολλοί Μάρτυρες του Ιεχωβά, περιλαμβανομένων και παιδιών, πεθαίνουν κάθε χρόνο επειδή δεν βάζουν αίμα.

Αλήθεια: Αυτό είναι εντελώς αβάσιμο…"

 

Η «αλήθεια» που υποστηρίζει εδώ η Σκοπιά είναι απλώς ψέμα, καθώς διαπιστώνουμε πολύ εύκολα διαβάζοντας και συγκρίνοντας άλλα άρθρα της:

 

«Σε παλαιότερες εποχές, χιλιάδες νεαροί πέθαναν επειδή έθεταν τον Θεό στην πρώτη θέση. Υπάρχουν νεαροί που εξακολουθούν να το κάνουν αυτό, μόνο που σήμερα το δράμα εκτυλίσσεται σε νοσοκομεία και αίθουσες δικαστηρίων, ενώ το ζήτημα είναι το αίμα.» Ξύπνα!, 22/5/1994, σελ. 2.

 

«Οι Μάρτυρες του Ιεχωβά δεν αρνούνται ότι οι μεταγγίσεις αίματος κράτησαν στη ζωή ασθενείς, που διαφορετικά μπορεί και να είχαν πεθάνει» (στο πρωτότυπο: "Jehovah's witnesses do not argue that blood transfusions have not kept alive patients who otherwise might have died." Blood, Medicine and The Law of God p.38, 1978. Από την έρευνά μου, φαίνεται ότι το βιβλίο αυτό δεν κυκλοφόρησε στα ελληνικά. Η μετάφραση είναι δική μου).

 

Κάποτε, στο όχι και πολύ μακρινό παρελθόν, οι Μάρτυρες του Ιεχωβά περηφανεύονταν ότι θα θυσίαζαν ακόμη και τη ζωή τους, προκειμένου να μην παραβούν τις βιβλικές αρχές. Τώρα όμως, η Σκοπιά ανησυχεί ιδιαίτερα για την κοινή γνώμη και τα νομικά ζητήματα που εγείρονται, για να προβεί σε τέτοιες στομφώδεις δηλώσεις. Γεγονός παραμένει ότι αν και με την πρόοδο της ιατρικής επιστήμης, πολλές επεμβάσεις μπορούν να πραγματοποιηθούν αναίμακτα, σε πολλές περιπτώσεις η μετάγγιση αίματος είναι η μοναδική λύση για τη σωτηρία του ασθενούς.

Αποκοπή 
Για να αντιμετωπίσει η Σκοπιά την αυστηρότητα κριτική που δέχεται και την απέχθεια που προκαλεί στην κοινωνία η πρακτική της αποκοπής, στο άρθρο «Γιατί μερικοί αποκόπτονται;» διαβάζουμε ότι ένας Μάρτυρας αποκόπτεται σε περίπτωση «χονδροειδούς αμαρτίας».

«Ένα μέλος της εκκλησίας αποκόπτεται  μόνο αν διαπράττει χονδροειδή αμαρτία αμετανόητα».

Αυτό είναι παραπλανητικό, προσβάλει και συκοφαντεί τους αποκομμένους Μάρτυρες του Ιεχωβά, καθώς η Σκοπιά αποκόπτει μέλη της με πολύ απλές αφορμές, που δεν αποτελούν αμαρτία, πόσο μάλλον «χονδροειδή αμαρτία». Για παράδειγμα, το κάπνισμα, το να μιλήσεις με κάποιον πρώην Μάρτυρα του Ιεχωβά, να αρχίσεις να κάνεις ερωτήσεις και να αμφισβητείς τα όσα διδάσκει η Σκοπιά αποτελούν λόγο αποκοπής. Έτσι, η Σκοπιά αποκόπτει σε ετήσια βάση το 1% των μελλών της, δηλαδή σχεδόν 70.000 μάρτυρες ετησίως.

Επίσης, στο άρθρο «Διακόπτουν οι Μάρτυρες του Ιεχωβά τις Σχέσεις με Πρώην Μέλη της Θρησκείας Τους;» η αρχική απάντηση ότι δεν διακόπτουν τις σχέσεις τους με όσους βαπτίστηκαν αλλά δεν κηρύττουν από πόρτα σε πόρτα είναι στάχτη στα μάτια, καθώς αναφέρεται στους ανενεργούς Μάρτυρες του Ιεχωβά και όχι σε όσους δεν ανήκουν πια στην οργάνωση της Σκοπιάς, όπως ξεκάθαρα διατυπώνεται στην ερώτηση.

«Δεν διακόπτουμε τις σχέσεις με όσους βαφτίστηκαν ως Μάρτυρες του Ιεχωβά αλλά σταμάτησαν να κηρύττουν την πίστη τους, ακόμη και αν έπαψαν να συναναστρέφονται μαζί μας. Μάλιστα, κάνουμε προσπάθειες να τους προσεγγίσουμε και να αναζωπυρώσουμε το ενδιαφέρον τους για τα πνευματικά πράγματα. 
Αν κάποιος κάνει μια σοβαρή αμαρτία, δεν αποκόπτεται αυτομάτως. Αν όμως ένας βαφτισμένος Μάρτυρας του Ιεχωβά παραβιάζει αμετανόητα τους ηθικούς κανόνες της Αγίας Γραφής, διακόπτουμε τις σχέσεις μαζί του, δηλαδή τον αποκόπτουμε. Η Αγία Γραφή λέει ξεκάθαρα: “Να απομακρύνετε τον πονηρό άνθρωπο από ανάμεσά σας”. -1 Κορινθίους 5:13.»

Όμως και η δεύτερη παράγραφος είναι παραπλανητική. Ένας μάρτυρας του Ιεχωβά δεν αποκόπτεται μόνο επειδή παραβιάζει «τους ηθικούς κανόνες της Αγίας Γραφής», αλλά και πολλούς κανόνες τής Σκοπιάς που δεν διατυπώνονται στην Αγία Γραφή, καθώς και επειδή διαφωνεί με την ερμηνεία της Αγίας Γραφής από τη Σκοπιά. Επιπλέον, ακόμη και αν κάποιος σταματήσει να διαπράττει αυτό που η Σκοπιά χαρακτηρίζει αμαρτία και μετανοήσει, θα παραμείνει αποκομμένος εφ’ όρου ζωής, εκτός και αν επιστρέψει στη Σκοπιά και αποκατασταθεί επίσημα στους κόλπους των Μαρτύρων του Ιεχωβά.  

Διάλυση οικογενειών 
Στο άρθρο «Διαλύουν Οικογένειες οι Μάρτυρες του Ιεχωβά ή τις Κάνουν Πιο Ισχυρές;» η Σκοπιά κατηγορεί αποκλειστικά το μέλος τής οικογένειας που δεν είναι Μάρτυρας, σχολιάζοντας και επισημαίνοντας αρκετές φορές ότι «εκείνοι που συνήθως προκαλούν τις συγκρούσεις είναι τα μέλη της οικογένειας που δεν είναι Μάρτυρες,… Οι Μάρτυρες του Ιεχωβά, όμως, ακόμη και όταν αντιμετωπίζουν θρησκευτική μισαλλοδοξία, πασχίζουν να ακολουθούν την εξής συμβουλή της Αγίας Γραφής: «Να μην ανταποδίδετε κακό αντί κακού σε κανέναν. . .». Επίσης, ακολουθεί τη γνωστή στρατηγική της και παραλληλίζει τους Μάρτυρες του Ιεχωβά με τους χριστιανούς, που έζησαν στη Ρωμαϊκή Αυτοκρατορία και συκοφαντούνταν για διάλυση οικογενειών.

Αυτό που το άρθρο επιμελώς αποφεύγει να αναφέρει είναι ότι η Σκοπιά επιβάλει αυστηρότατους κανόνες αποκλεισμού των αποκομμένων μελών της οικογένειας. Όταν οι άνθρωποι λένε ότι οι Μάρτυρες του Ιεχωβά διαλύουν οικογένειες έχουν υπόψη τους την αποκοπή και τις συνέπειές της. Επιπλέον, οικογένεια δεν είναι μόνο η πυρηνική οικογένεια (μπαμπάς, μαμά, παιδιά), αλλά και οι γονείς και τα αδέρφια κάποιου ενήλικα, που δεν μένει στην πατρική εστία. Η Σκοπιά με τους κανονισμούς της και τις παράδοξες διδασκαλίες της περιορίζει την επικοινωνία μεταξύ ενός Μάρτυρα και των «κοσμικών» μελών της οικογένειάς του και δεν είναι λίγες οι φορές που η επικοινωνία σταματάει εντελώς. Στο πρόσφατο άρθρο στον Αντιαιρετικό Μαρτυρίες πρώην Μαρτύρων του Ιεχωβά, που είναι μέλη της Καθολικής Εκκλησίας σχεδόν όλοι οι πρώην Μάρτυρες αφηγούνται τέτοιες ιστορίες για τις οικογένειές τους.

 

Από τη στιγμή λοιπόν που η αποκοπή παραμένει θεμελιώδες ζήτημα στις οικογενειακές σχέσεις και η Σκοπιά δεν το αναφέρει ούτε το σχολιάζει στο άρθρο της, έχουμε μια πολύ σοβαρή περίπτωση «ψέματος από παράλειψη», δηλαδή παραλείπει σκόπιμα μια πολύ σημαντική πληροφορία.
  
Χρηματοδότηση 
Η Σκοπιά πολύ συχνά υποστηρίζει ότι δεν ζητάει χρήματα από τους πιστούς της, δεν περιφέρει δίσκο και δεν εισπράττει δέκατα. Στο άρθρο «Πώς Χρηματοδοτείται το Έργο των Μαρτύρων του Ιεχωβά»; διαβάζουμε:

«Το έργο κηρύγματος χρηματοδοτείται κυρίως από προαιρετικές συνεισφορές των Μαρτύρων του Ιεχωβά. Στις συναθροίσεις μας δεν περιφέρεται δίσκος ούτε ζητείται από τα μέλη της εκκλησίας να δίνουν δέκατα.»

Στο βιβλίο «Το θέλημα του Ιεχωβά, κεφ. 24, Πώς Χρηματοδοτείται το Παγκόσμιο Έργο Μας»; γράφει η Σκοπιά:

«Δεν απαιτούμε δέκατα ή εισφορές ούτε βγάζουμε δίσκο. Παρότι οι δαπάνες για την υποστήριξη του ευαγγελιστικού μας έργου είναι μεγάλες, δεν ζητάμε χρήματα. Πριν από έναν και πλέον αιώνα, το δεύτερο τεύχος του περιοδικού Η Σκοπιά δήλωσε ότι πιστεύουμε πως έχουμε τον Ιεχωβά ως υποστηρικτή μας και πως “ποτέ δεν θα παρακαλέσουμε ούτε θα ζητήσουμε υποστήριξη από ανθρώπους”—και δεν το έχουμε κάνει ποτέ!»

Πράγματι, η Σκοπιά δεν εισπράττει δέκατα από τους οπαδούς της. Είναι όμως εντελώς ψευδές ότι δεν ζητάει χρήματα από τους Μάρτυρες του Ιεχωβά και μάλιστα με ιδιαίτερα πιεστικό τρόπο. Στη Σκοπιά Μελέτης φιλοξενείται κάθε χρόνο, συνήθως το Νοέμβριο, άρθρο που παρουσιάζει συγκεκριμένους τρόπους δωρεάς χρημάτων, στο πρόγραμμα της ετήσιας Συνέλευσης Περιφερείας υποδεικνύεται ότι η συνεισφορά των πιστών πρέπει να είναι γενναιόδωρη**, συχνά οι «πρεσβύτεροι» στις τοπικές αίθουσες βασιλείας διαβάζουν επιστολές του Κυβερνώντος Σώματος που ζητούν συνεισφορές. Στη Μ. Βρετανία οι Μάρτυρες του Ιεχωβά καλούνται να κάνουν χρηματικές δωρεές μέσα από το jwgift.org, που φτιάχτηκε ειδικά για αυτό το σκοπό και δέχεται σχεδόν όλες τις πιστωτικές και χρεωστικές κάρτες, ενώ και στον επίσημο ιστότοπo jw.org, οι κάτοικοι ΗΠΑ και Πόρτο Ρίκο, μπορούν να προσφέρουν το υστέρημά τους. Φυσικά, μην ξεχνάμε και τα κουτιά συνεισφορών στις Αίθουσες Βασιλείας και στους χώρους των ετήσιων Συνελεύσεων Περιφερείας. Παράλληλα, υπάρχουν περιπτώσεις όπου το Κυβερνών Σώμα ζητάει από τους «πρεσβύτερους» να ορίσουν ένα μηνιαίο ποσό, το οποίο θα καταβάλουν οι κατά τόπους «όμιλοι» των Μαρτύρων του Ιεχωβά, για την ανοικοδόμηση των Αιθουσών Βασιλείας σε παγκόσμιο επίπεδο.

«Όλες οι εκκλησίες καλούνται να καθορίσουν μια μηνιαία δωρεά, για να στηρίξουν την ανοικοδόμηση Αιθουσών Βασιλείας και Χώρων Συνελεύσεων σε όλο τον κόσμο μέχρι και τις 31 Μαΐου 2014». Επιστολή Πρεσβυτέρων, 29 Μαρτίου 2014. (Το πρωτότυπο στα γαλλικά: «Tous les congrégations sont invités à établir un don mensuel décidé de soutenir la Salle du Royaume et de la construction Salle de l'Assemblée dans le monde entier par plus tard le 31 mai 2014», η μετάφραση είναι δική μου).

Αξίζει ίσως να σημειωθεί ότι όταν διαβάστηκε αυτή η επιστολή, η οποία είναι τετρασέλιδη, οι «ποιμένες» όμως είχαν αυστηρές οδηγίες να διαβάσουν μόνο την πρώτη σελίδα στο ποίμνιό τους, οι πάντα υπάκουοι Μάρτυρες του Ιεχωβά σκανδαλίστηκαν, καθώς σε πολλούς θύμισε την είσπραξη δεκάτων. 

Ακόμη και τα παιδιά εκτίθενται σε περιεχόμενο σχεδιασμένο έτσι ώστε η Σκοπιά να τους αποσπάει χρήματα από το χαρτζιλίκι τους, δημιουργώντας τους τύψεις. Στη σειρά κινουμένων σχεδίων που απευθύνεται σε παιδιά, στο βίντεο «Μάθημα 19: Να είσαι γενναιόδωρος», το κοριτσάκι προτιμάει να ρίξει το κέρμα του στο κουτί συνεισφορών, αντί να πάρει παγωτό, όπως επιθυμούσε.
  
Σεβασμός στις άλλες θρησκείες 
Στο άρθρο «Πώς Αντιμετωπίζουν οι Μάρτυρες του Ιεχωβά τις Άλλες Θρησκείες;» δίνεται η ακόλουθη απάντηση:

«Ακολουθώντας τη συμβουλή της Αγίας Γραφής, σεβόμαστε όλους τους ανθρώπους, άσχετα με τη θρησκεία τους.»

Για άλλη μια φορά όμως, η Σκοπιά ψεύδεται ως προς τις πραγματικές της διδασκαλίες. Χαρακτηρίζει διαρκώς τις άλλες θρησκείες ως την πόρνη της Αποκάλυψης και τους πιστούς ως ακολούθους του Σατανά. Πώς μπορεί να δεχτεί κάποιος ότι η Σκοπιά σέβεται τις θρησκευτικές πεποιθήσεις των ανθρώπων ύστερα από αυτούς τους χαρακτηρισμούς; Ιδιαίτερα υποτιμητικά μιλάει για τους χριστιανούς:

«Στην πραγματικότητα, οι κληρικοί του Χριστιανικού κόσμου ήταν τα πιο εξέχοντα μέλη του σπέρματος του Σατανά.» Το Αποκορύφωμα της Αποκάλυψης, Κεφάλαιο 6, σελ. 30

“Ως ΜΑΡΤΥΡΕΣ ΤΟΥ ΙΕΧΩΒΑ, μαρτυρούμε ότι:
(1) ΑΠΟΣΤΡΕΦΟΜΑΣΤΕ τη μομφή που έχει επιφέρει η Βαβυλώνα η Μεγάλη, και ιδιαίτερα ο Χριστιανικός κόσμος, στο όνομα του μόνου αληθινού και ζωντανού Θεού, του Ιεχωβά….
(5) ΑΠΟΣΤΡΕΦΟΜΑΣΤΕ την ανηθικότητα και την ανεκτικότητα που υπάρχουν στο Χριστιανικό κόσμο και μεταξύ των κληρικών του, και δεχόμαστε με χαρά τη σαφή κρίση του Ιεχωβά που δηλώνεται στο εδάφιο Αποκάλυψις 21:8 ότι εκείνοι που συνεχίζουν να είναι ακάθαρτοι — οι πόρνοι, οι ψεύτες και οι όμοιοι — θα καταστραφούν τελείως.
(6) ΑΠΟΣΤΡΕΦΟΜΑΣΤΕ τη μακραίωνη πορνεία των κληρικών της Βαβυλώνας της Μεγάλης…” Η Σκοπιά μελέτης, 15/04/1989, σελ. 18 κ.εξ., η υπογράμμιση δική μου.


Ημέρα της Κρίσης 
Στο άρθρο «Πιστεύουν οι Μάρτυρες του Ιεχωβά ότι Μόνο Αυτοί θα Σωθούν;» η Σκοπιά απαντάει:

«Όχι. Πολλά εκατομμύρια άνθρωποι που έζησαν τους περασμένους αιώνες και δεν ήταν Μάρτυρες του Ιεχωβά θα έχουν την ευκαιρία να σωθούν…Επιπλέον, πολλοί άνθρωποι που ζουν τώρα ίσως κάποια στιγμή αρχίσουν να κάνουν το θέλημα του Θεού. Και αυτοί επίσης θα σωθούν. Ούτως ή άλλως, δεν είμαστε εμείς αυτοί που θα κρίνουμε ποιος θα σωθεί ή όχι. Αυτή η κρίση ανήκει αποκλειστικά στον Ιησού.» — Ιωάννης 5:22, 27.

Επίσης, το άρθρο «Τι Είναι η Ημέρα της Κρίσης;» γράφει:

«ΑΝ ΝΑΙ (σ.σ.: αν δηλαδή φοβάστε την ημέρα της κρίσης), μπορείτε να αναθαρρήσετε μαθαίνοντας ότι η Ημέρα της Κρίσης είναι μια στοργική διευθέτηση που θα φέρει μεγάλες ευλογίες στην ανθρώπινη οικογένεια — περιλαμβανομένων και εκείνων που έχουν πεθάνει.» (Ματθαίος 20:28· Ιωάννης 3:16)

Οι παραπάνω παράγραφοι παραπλανούν και παρουσιάζουν διδασκαλίες που η Σκοπιά δεν περιλαμβάνει στα δόγματά της. Η Σκοπιά διδάσκει τους οπαδούς της ότι την Ημέρα της Κρίσης όλη η ανθρωπότητα θα υποστεί όλεθρο και οι μόνοι που θα επιβιώσουν θα είναι οι Μάρτυρες του Ιεχωβά, οι οποίοι παραμένουν προσκολλημένοι στην Οργάνωση. Περίπου 7 δισεκατομμύρια άνθρωποι πρόκειται να σκοτωθούν από το Χριστό και ο Θεός (ο Ιεχωβά της Σκοπιάς) θα στείλει πουλιά να φάνε τα πτώματά μας. Έτσι λοιπόν, η Σκοπιά όχι μόνο κρίνει ποιος θα σωθεί και ποιος όχι, παρά τη ρητή απαγόρευση του Ιησού Χριστού να αναλάβουμε τέτοιο ρόλο εμείς οι άνθρωποι, αλλά μάς έχει καταδικάσει σε αιώνιο θάνατο. Στη θεολογία της, δεν υπάρχουν «μεγάλες ευλογίες στην ανθρώπινη οικογένεια», παρά μόνο για τους οπαδούς της, οι οποίοι μάλιστα διδάσκονται να περιμένουν με χαρά την ημέρα του ολέθρου μας, όπως είδαμε στην προηγούμενου ενότητα του άρθρου.

«Ο κατάλογος εκείνων των οποίων τα πτώματα θα κείτονται εκεί δείχνει το φάσμα της καταστροφής: βασιλιάδες, στρατιωτικοί διοικητές, ισχυροί άντρες, ελεύθεροι και δούλοι. Δεν θα γίνουν εξαιρέσεις. Θα εξαφανιστεί και το τελευταίο ίχνος του στασιαστικού κόσμου που εναντιώνεται στον Ιεχωβά. Έπειτα από αυτό, δεν θα υπάρχει πια η ταραγμένη θάλασσα των ανθρώπων που βρίσκονται σε σύγχυση. (Αποκάλυψη 21:1) Αυτό είναι το «μεγάλο δείπνο του Θεού», αφού ο Ιεχωβά είναι εκείνος που προσκαλεί τα πουλιά να συμμετάσχουν σε αυτό.» (Το Αποκορύφωμα της Αποκάλυψης, Κεφάλαιο 39, σελ.284).

Όμως, και η δήλωση της Σκοπιάς ότι ακόμη και όσοι «έζησαν τους περασμένους αιώνες και δεν ήταν Μάρτυρες του Ιεχωβά θα έχουν την ευκαιρία να σωθούν» είναι ακόμη ένα ψέμα, διότι δεν μας παρουσιάζει όλη τη διδασκαλία της πάνω στο συγκεκριμένο θέμα. Δεν μας εξηγεί ποια είναι αυτή η ευκαιρία που θα δοθεί στους κεκοιμημένους μας, παραλείπει δηλαδή μια πολύ σημαντική πληροφορία. Η ευκαιρία αυτή δεν είναι άλλη από το να αποδεχτούν οι αναστημένοι νεκροί τη διδασκαλία της Σκοπιάς! Διδάσκει δηλαδή η Σκοπιά ότι στη χιλιετή περίοδο που θα ακολουθήσει την Ημέρα της Κρίσεως, η ανάσταση των νεκρών θα γίνει με ένα σκοπό: να έχουν την ευκαιρία οι νεκροί να διδαχτούν από τους Μάρτυρες του Ιεχωβά το ευαγγέλιο της Σκοπιάς και όσοι από αυτούς θέλουν να ταυτιστούν με την Οργάνωση. Στο τέλος των 1.000 ετών, ο Χριστός θα απελευθερώσει το Σατανά για μια τελευταία δοκιμασία των ανθρώπων και φτου κι από την αρχή! Με άλλα λόγια, ακόμη και οι άνθρωποι που έζησαν πριν την ίδρυση των Μαρτύρων του Ιεχωβά, θα σωθούν μόνο αν αποδεχτούν την διδασκαλία της!

«Αλλά στη διάρκεια της ανάστασης αναμφίβολα θα διεξαχθούν αμέτρητα εκατομμύρια μελέτες που θα βασίζονται στην Αγία Γραφή και στους καινούριους ρόλους! Όλοι όσοι ανήκουν στο λαό του Θεού θα απαιτηθεί να γίνουν δάσκαλοι και να καταβάλουν σκληρές προσπάθειες. Ασφαλώς, οι αναστημένοι, καθώς θα προοδεύουν, θα συμμετέχουν σε αυτό το τεράστιο εκπαιδευτικό πρόγραμμα.» Το Αποκορύφωμα της Αποκάλυψης, Κεφάλαιο 41, σελ. 299.

«Εκείνοι που πέθαναν χωρίς να γνωρίσουν και να υπηρετήσουν ποτέ τον Ιεχωβά Θεό θα έχουν την ευκαιρία να αλλάξουν και να κάνουν το καλό. Σε αυτή την περίπτωση, η ανάστασή τους θα αποδειχτεί «ανάσταση ζωής». Ορισμένοι αναστημένοι, όμως, δεν θα θέλουν να μάθουν τις οδούς του Ιεχωβά. Η δική τους ανάσταση θα αποδειχτεί «ανάσταση κρίσης».—Διαβάστε Ιωάννης 5:28, 29· Ησαΐας 26:10· 65:20Στα πλαίσια μιας τελικής δοκιμής, ο Θεός θα ελευθερώσει από την άβυσσο τον Σατανά τον Διάβολο, ο οποίος θα είναι περιορισμένος εκεί χίλια χρόνια. Ο Σατανάς θα επιχειρήσει ξανά να στρέψει τους ανθρώπους μακριά από τον Ιεχωβά, αλλά όσοι απορρίψουν τον Σατανά θα απολαύσουν ζωή στη γη για πάντα.—Διαβάστε Ησαΐας 25:8· Αποκάλυψη 20:7-9.» Η Σκοπιά, 1/09/2012, σελ. 16-17

Είναι οι Μάρτυρες του Ιεχωβά Αίρεση; 
Η ερώτηση αυτή περιλαμβάνεται στο F.A.Q και η Σκοπιά απαντάει, όπως είναι αναμενόμενο: «Όχι, δεν είμαστε αίρεση». Στη συνέχεια, προσπαθεί να εξηγήσει τι είναι αίρεση και γιατί οι Μάρτυρες του Ιεχωβά δεν εμπίπτουν σε αυτόν τον ορισμό.

«Για κάποιους αίρεση είναι μια καινούρια θρησκεία ή η παρέκκλιση από την ορθή θρησκεία. Οι Μάρτυρες του Ιεχωβά δεν επινόησαν μια καινούρια θρησκεία. Αντιθέτως, ακολουθούμε το πρότυπο των Χριστιανών του πρώτου αιώνα, των οποίων το παράδειγμα και οι διδασκαλίες έχουν καταγραφεί στην Αγία Γραφή.» (2 Τιμόθεο 3:16, 17)

Δεν υπάρχει χριστιανική ομολογία ή αίρεση σε ολόκληρο τον κόσμο, που να μην υποστηρίζει ότι είναι η αληθινή εκκλησία και ότι ακολουθεί πιστά τα βήματα των πρώτων Χριστιανών. Αυτή η αυτό –παρουσίαση των Μαρτύρων του Ιεχωβά δεν έχει ιδιαίτερη αξία. Τα γεγονότα είναι ξεκάθαρα: οι Μάρτυρες του Ιεχωβά είναι μια πρόσφατη θρησκεία, που την ίδρυσε ο Κάρολος Τέηζ Ρώσσελ στα τέλη του 19ου αιώνα. Δεν έχουν αποστολική διαδοχή, που θα τους οδηγούσε ιστορικά πίσω, στον ίδιο το Χριστό. Ο Ρώσσελ ουσιαστικά συνδύασε διδασκαλίες διαφόρων θρησκευτικών ομάδων και σχημάτισε μια δική του θρησκεία.  

Το επόμενο επιχείρημα της Σκοπιάς, για να μας πείσει ότι δεν είναι αίρεση στηρίζεται στην άποψη ότι μια αίρεση έχει ένα συγκεκριμένο πρόσωπο για ηγέτη της.

«Για άλλους αίρεση είναι μια επικίνδυνη θρησκευτική ομάδα που ακολουθεί κάποιον άνθρωπο ως ηγέτη. Οι Μάρτυρες του Ιεχωβά δεν ακολουθούν κανέναν άνθρωπο ως ηγέτη τους. Αντιθέτως, εφαρμόζουμε τον εξής κανόνα που έθεσε ο Ιησούς για τους ακολούθους του: “Ηγέτης σας είναι ένας, ο Χριστός”.»—Ματθαίος 23:10.

Όμως, ένα πολύ σημαντικό και επικίνδυνο χαρακτηριστικό των αιρέσεων δεν είναι ότι έχουν έναν μόνο άνθρωπο ως αρχηγό τους, όπως δηλώνει εδώ η Σκοπιά, αλλά ότι η ηγεσία τους (είτε είναι ένας είτε μια ομάδα), δεν επιτρέπει να την αμφισβητούν. Πράγματι, η ιστορία των Μαρτύρων του Ιεχωβά ξεκινάει με έναν αρχηγό, τον Ρώσσελ, τον οποίο διαδέχθηκε ο Ρόδερφορντ. Στα μετέπειτα χρόνια, που οι Μάρτυρες του Ιεχωβά αυξήθηκαν, την αρχηγία ασκεί μια ομάδα ανδρών, που αυτοαποκαλούνται Κυβερνών Σώμα ή ο Πιστός και Φρόνιμος Δούλος και οι οποίοι κατέχουν την απόλυτη εξουσία. Ακολουθούν κάποια αποσπάσματα, τα οποία καταδεικνύουν πόσο ακραίες και απόλυτες είναι οι απαιτήσεις αυτών των ανθρώπων για υπακοή.

«Εκείνον τον καιρό, η ζωοσωτήρια κατεύθυνση που θα λάβουμε από την οργάνωση του Ιεχωβά ίσως να μη φαίνεται πρακτική από ανθρώπινη άποψη. Πρέπει όλοι μας να είμαστε έτοιμοι να υπακούσουμε σε οποιεσδήποτε οδηγίες πάρουμε, είτε αυτές φαίνονται λογικές από στρατηγική ή ανθρώπινη άποψη είτε όχι.» Η Σκοπιά, 15 Νοεμβρίου 2013, σελ. 20

«Χωρίς τη βοήθεια “του πιστού και φρόνιμου δούλου”, δεν θα κατανοούσαμε την πλήρη έννοια των όσων διαβάζουμε στο Λόγο του Θεού ούτε θα γνωρίζαμε πώς να τα χρησιμοποιήσουμε στη ζωή μας.» (Ματθ. 24:45-47) Η Σκοπιά, 15/9/2010, σελ. 8-9

«Παρόμοια και στους σύγχρονους καιρούς, ο πιστός δούλος μέσω του Κυβερνώντος Σώματός του έχει διασαφηνίσει σημαντικά ζητήματα όπως είναι η Χριστιανική ουδετερότητα, η ιερότητα του αίματος και η χρήση ναρκωτικών και καπνού.» (Ησαΐας 2:4· Πράξεις 21:25· 2 Κορινθίους 7:1) Σκοπιά, 1/10/2002, σελ. 18.

Η Σκοπιά στον επίσημο ιστότοπό της, και όχι μόνο εκεί, δηλώνει ότι ηγέτης της είναι ο Χριστός. Αυτό όμως είναι άσχετο με το ερώτημα, αν πρόκειται για αίρεση, καθώς δεν υπάρχει ούτε ένας χριστιανός στον κόσμο, είτε ανήκει στην Εκκλησία είτε σε κάποια άλλη ομολογία είτε σε αίρεση, που να λέει ότι βασιλιάς του δεν είναι ο Χριστός. Τώρα, το γιατί η Σκοπιά θεωρεί ότι έχει τη μοναδικότητα σε αυτό το ζήτημα είναι κάτι που ξεπερνάει τις διανοητικές μου ικανότητες και δεν το καταλαβαίνω.
Αυτό που είναι σημαντικό να καταλάβουμε και ο λόγος για τον οποίο η Σκοπιά φιγουράρει παγκοσμίως στις λίστες των αιρέσεων, είναι η απαίτηση της ηγεσίας της για απόλυτη υπακοή. Αν κάποιος παραβεί αυτόν τον άγραφο νόμο, αποκόπτεται με όλες τις συνέπειες. Μάλιστα, το Κυβερνών Σώμα πάει ένα βήμα παραπέρα από την υπακοή και παρουσιάζεται ως διαμεσολαβητής μεταξύ Μαρτύρων του Ιεχωβά και του Χριστού.

«Εντούτοις, αναγνωρίζουν ότι ο Χριστός χρησιμοποιεί μια μικρή ομάδα χρισμένων Χριστιανών αντρών ως Κυβερνών Σώμα για να παρέχει ηγεσία και καθοδηγία στους μαθητές του στη γη.»—Διαβάστε Πράξεις 15:6, 28-30. Η Σκοπιά, 15/9/2010,σελ. 27.

Συνοψίζοντας, η Σκοπιά ορίζει την αίρεση ως μια καινούργια θρησκεία με έναν ηγέτη. Αν και προσπαθεί να μας πείσει ότι δεν εμπίπτει σε αυτόν τον ορισμό, στην πραγματικότητα πληροί και τις δύο προϋποθέσεις.

Αμερικάνικη αίρεση 
Στην ερώτηση του F.A.Q. «Είναι οι Μάρτυρες του Ιεχωβά Αμερικανική Αίρεση;» με υπεροπτικό τρόπο η Σκοπιά δίνει λανθασμένες και άσχετες απαντήσεις:

«Αίρεση είναι η ομάδα που έχει αποσχιστεί από μια καθιερωμένη θρησκεία ή η παρέκκλιση από την ορθή θρησκεία. Οι Μάρτυρες του Ιεχωβά δεν έχουν αποσχιστεί από κάποια θρησκεία. Αντιθέτως, πιστεύουμε ότι έχουμε αποκαταστήσει τη Χριστιανοσύνη του πρώτου αιώνα.»
« Όλες οι διδασκαλίες μας βασίζονται στην Αγία Γραφή, όχι στα συγγράμματα κάποιου θρησκευτικού ηγέτη από τις Ηνωμένες Πολιτείες.»—1 Θεσσαλονικείς 2:13.

«Ηγέτης μας είναι ο Ιησούς Χριστός, όχι κάποιος άνθρωπος».Ματθαίος 23:8-10.

Όσοι γνωρίζουν ακόμη και ελάχιστα στοιχεία της ιστορίας των Μαρτύρων του Ιεχωβά, ξέρουν ότι ο πρώτος τους ηγέτης και ιδρυτής, ο Κάρολος Τέηζ Ρώσσελ, είχε συνδεθεί στενά και είχε επηρεαστεί από τους Αντβεντιστές. Όμως, κάποιες διαφωνίες με τον Δρ. Νέλσον Μπάρμπουρ οδήγησαν τον Ρώσσελ στην ίδρυση τής δικής του θρησκείας. Έτσι, οι Μάρτυρες του Ιεχωβά αποσχίστηκαν από τους Αντβεντιστές, που με τη σειρά τους αποτελούν προτεσταντικό παρακλάδι.

Οι άλλες δύο απαντήσεις της Σκοπιάς δεν έχουν καμία βαρύτητα και ουσιαστικά τις έχω ήδη σχολιάσει στις προηγούμενες ενότητες του άρθρου. Ολόκληρος ο χριστιανικός κόσμος και οι αιρέσεις στηρίζουν τις διδασκαλίες τους στην αγία Γραφή και αποδέχονται ως ιδρυτή τους το Χριστό. Επίσης, πολλές διδασκαλίες της Σκοπιάς (π.χ. μετάγγιση αίματος, αποκοπή) δεν έχουν καμία σχέση με την αγία Γραφή.

Κυβερνών Σώμα 
Η ερώτηση «Τι Είναι το Κυβερνών Σώμα των Μαρτύρων του Ιεχωβά;» περιγράφει την ηγεσία των Μαρτύρων του Ιεχωβά ως «μια μικρή ομάδα ώριμων Χριστιανών οι οποίοι παρέχουν κατεύθυνση στους Μάρτυρες του Ιεχωβά σε όλο τον κόσμο». Στη συνέχεια, προσθέτει το αστείο σχόλιο:
«Τα μέλη του Κυβερνώντος Σώματος δεν είναι οι ηγέτες τής οργάνωσής μας, όπως δεν ήταν και εκείνοι οι πιστοί άντρες (σ.σ. εννοεί τους Αποστόλους). Στρέφονται στην Αγία Γραφή για καθοδηγία, αναγνωρίζοντας ότι ο Ιεχωβά Θεός έχει διορίσει τον Ιησού Χριστό ως Κεφαλή της εκκλησίας.»
Από κάθε άποψη, τα μέλη του Κυβερνώντος Σώματος είναι η ηγεσία τής οργάνωσης, η οποία έχει τον πρώτο και τον τελευταίο λόγο για όλα τα σημαντικά θέματα της Σκοπιάς, που δεν σχετίζονται με την αγία Γραφή, όπως η διαχείριση των εισφορών για την συντήρηση και ανάπτυξη αυτής της παγκόσμιας εκδοτικής εταιρείας. Όμως, το ψέμα και η απάτη που κρύβεται σε αυτό το σχόλιο είναι πολύ μεγαλύτερα, από ό,τι καταλαβαίνουμε με την πρώτη ανάγνωση. Όχι μόνο το Κυβερνών Σώμα είναι η ηγεσία των Μαρτύρων του Ιεχωβά, αλλά η υπακοή των Μαρτύρων σε αυτούς είναι απαραίτητη για την σωτηρία τους!

«Πρέπει να υπακούμε τον Πιστό και Φρόνιμο Δούλο, για να έχουμε την έγκριση του Ιεχωβά.» (Στο πρωτότυπο: “We need to obey the faithful and discreet slave to have Jehovah’s approval.” Watchtower 2011 Jul 15 p. 24, Simplified English Edition, η μετάφραση δική μου).

«Ο Ιεχωβά ευλόγησε το λαό του για την υπακοή του στο Λόγο του και στον πιστό δούλο… Υποτασσόμενα στην τάξη του δούλου, τα μέλη του λαού του Θεού δείχνουν επίσης την υποταγή τους στον Κύριο, τον Ιησού Χριστό.» Σκοπιά, 1/10/2002, σελ. 18.

Η Σκοπιά λοιπόν δεν έχει ως ηγέτη της το Χριστό, όπως διαπιστώνουμε διαβάζοντας τα άρθρα της. Το Κυβερνών Σώμα δεν έχει καμία σχέση με το Χριστό, όπως δείχνουν οι συνεχείς αλλαγές στα δόγματά τους, ενώ η απαίτηση για απόλυτη υπακοή αποδεικνύει ότι τα μέλη του Κυβερνώντος Σώματος αποτελούν την αδιαμφισβήτητη ηγεσία της οργάνωσης.

Συμπεράσματα 
Το 2012, η Σκοπιά ανανέωσε πλήρως τον ιστότοπό της, όπως ανακοίνωσε το Δεκέμβριο του 2012 στην «Διακονία μας της Βασιλείας».

«Κάτι που θα μας βοηθήσει να “επιτελέσουμε τη διακονία μας στο πλήρες” είναι η συγχώνευση των τριών Ιστότοπων watchtower.org, jw-media.org και jw.org στον επανασχεδιασμένο Ιστότοπο jw.org.»

Αν και ιδιαίτερα ομιλητική για τους κινδύνους που ελλοχεύουν στο ιντερνέτ, η Σκοπιά το αποδέχεται όταν πρόκειται για τους Μάρτυρες του Ιεχωβά, αξιοποιώντας απόλυτα τη σύγχρονη τεχνολογία και τις δυνατότητες που παρέχει. Οι λόγοι για αυτό είναι εν μέρει οικονομικοί: ήδη από το 2013, η «Σκοπιά για το κοινό» και το «Ξύπνα!» περιορίστηκαν στις 16 σελίδες ύλη, για να μειωθούν τα εκτυπωτικά κόστη. Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να βρουν περισσότερη ύλη στο jw.org (από το 2016, η Σκοπιά για το κοινό κυκλοφορεί κάθε δεύτερο μήνα***). Επιπλέον, η αξιοποίηση του ιντερνέτ για την ανάρτηση υλικού είναι αναπόφευκτη, καθώς οι άνθρωποι προτιμούν πια αυτόν τον τρόπο επικοινωνίας και ενημέρωσης σχεδόν για όλα τα θέματα, ένα σοβαρότατο ζήτημα που αντιμετωπίζουν όλες οι εκδοτικές εταιρείες και τα παραδοσιακά Μ.Μ.Ε. Η Σκοπιά φυσικά δεν θα μπορούσε να αποτελέσει εξαίρεση.

Στη «Διακονία της Βασιλείας», Δεκέμβριος 2012, σελ. 5, η Σκοπιά δίνει την παρακάτω οδηγία στους Μάρτυρες του Ιεχωβά:

«Να Κατευθύνετε τους Ανθρώπους στον Ιστότοπο: Κάποια άτομα που διστάζουν να συζητήσουν μαζί μας ή να δεχτούν έντυπα δεν θα είχαν αντίρρηση να μάθουν για τους Μάρτυρες του Ιεχωβά εξερευνώντας τον Ιστότοπο jw.org στο ιδιωτικό περιβάλλον του σπιτιού τους. Γι’ αυτό λοιπόν, να αναφέρετε τον ιστότοπό μας σε κάθε ευκαιρία.»

Όμως, το ιντερνέτ είναι δίκοπο μαχαίρι για τη Σκοπιά. Το να κατευθύνει ενδιαφερόμενους στο διαδίκτυο να ψάξουν για το jw.org, ενέχει τον κίνδυνο οι άνθρωποι αυτοί να βρουν πολλά ενδιαφέροντα site, αυτά που η Σκοπιά χαρακτηρίζει ως «αποστατικά» και να αποκτήσουν πολύπλευρη ενημέρωση για το πραγματικό πρόσωπο της οργάνωσης. Η αύξηση των Μαρτύρων του Ιεχωβά από το 1995 και μετά έχει ανακοπεί και αυτό οφείλεται σε μεγάλο βαθμό και στο ιντερνέτ. Μειώνεται ο αριθμός των ανθρώπων που θα πιστέψουν τη ρητορική της Σκοπιάς ότι είναι «ο αγωγός του Θεού» και το Διαδίκτυο καθιστά την πρόσβαση στην ενημέρωση πιο εύκολη από ποτέ.

Είναι χαρακτηριστικό ότι ενώ η Σκοπιά ξεκίνησε τα website της ως έναν εύκολο, σύγχρονο και φτηνό τρόπο, για να προωθεί το προϊόν της, το jw.org έχει εξελιχθεί σε ένα εργαλείο, που απευθύνεται πρωτίστως στους ίδιους τους Μάρτυρες. Κατά καιρούς, η Σκοπιά φροντίζει να ανακοινώνει εντυπωσιακά νούμερα και για το jw.org.

«Κάθε μέρα, πάνω από 1,6 εκατομμύρια άτομα επισκέπτονται τον ιστότοπό μας.» Σκοπιά μελέτης,  15/11/2015, σελ.  28.

Ο αριθμός αυτός μπορεί να φαντάζει εντυπωσιακός, αλλά οποιοσδήποτε έχει έστω και ελάχιστες γνώσεις για τα δεδομένα που χρειάζονται, προκειμένου να κρίνουμε την επιτυχία ενός ιστότοπου, καταλαβαίνει ότι οι ημερήσιοι επισκέπτες μόνο δεν σημαίνει κάτι. Αν σκεφτούμε ότι οι Μάρτυρες του Ιεχωβά είναι περίπου 7.000.000 και σίγουρα θα επισκέπτονται το jw.org παραπάνω από μία φορά την ημέρα (για να διαβάσουν τα άρθρα, να δουν τα βίντεο, να το δείξουν στους ανθρώπους που συναντούν στο «έργο)», οι 1,6 εκατομμύρια ημερήσιοι επισκέπτες είναι ένα μάλλον λογικό νούμερο. Θα είχε ενδιαφέρον όμως, αν η Σκοπιά ανακοίνωνε τον αριθμό νέων συνδέσεων (new sessions), το μέσο αριθμό σελίδων που βλέπει ένας επισκέπτης, το χρόνο παραμονής στην ιστοσελίδα, το ποσοστό νέων και παλιών επισκεπτών (new vs returning visitors). Τότε, θα είχαμε μια πιο ολοκληρωμένα εικόνα για την επιτυχία του επίσημου ιστότοπού της.

*Βλέπε σχετικά το άρθρο μας στον Αντιαιρετικό, Το πρόσωπο και το προσωπείο της Σκοπιάς.
**Δείτε τα σχετικά ντοκουμέντα στο άρθρο Το πρόσωπο και το προσωπείο της Σκοπιάς
***Περισσότερα για το ενδιαφέρον αυτό θέμα, δείτε στο άρθρο Περιοδικό «Σκοπιά» και Στατιστικά των Μαρτύρων του Ιεχωβά: Δύο γεγονότα ιδιαίτερης σημασίας

3 σχόλια:

Γιώργος είπε...

Τώρα τι να πώ; Η αντιπάθεια σας στους μάρτυρες του Ιεχωβά (στους οποίους ανήκω) είναι τουλάχιστον εμφανής!Εχω χάσει παππού και αδερφό εξαιτίας της μη μετάγγισης αίματος! Πολλοί μάρτυρες του Ιεχωβά πεθαίνουν έτσι....Λίγος σεβασμός δε βλάπτει!
Υ.Γ:Θα δημοσιευτεί αυτό;

Alexia Kriniti είπε...

Αγαπητέ Γιώργο,

καταρχάς, λυπάμαι πολύ για την απώλεια των αγαπημένων σου και εύχομαι ο Χριστός να σε παρηγορεί.

Στη συνέχεια και με απόλυτη ειλικρίνεια, θέλω να πω ότι δεν τρέφω καμία αντιπάθεια για τους Μάρτυρες του Ιεχωβά. Αντίθετα, καταβάλω σημαντικό κόπο και δαπανώ τον προσωπικό μου χρόνο σε έρευνα και στη συγγραφή τέτοιων άρθρων, και σε διαβεβαιώ είναι πολύς και ο κόπος και ο χρόνος, από ενδιαφέρον προς τους Μάρτυρες, καθώς άνθρωποι για τους οποίους νοιάζομαι ανήκουν στη Σκοπιά. Για την απολυταρχική ηγεσία της Σκοπιάς όμως, ναι, δεν τρέφω καμία συμπάθεια, γιατί καταδυναστεύουν εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο και τους χωρίζουν από το Θεό με ψέμματα. Μπορούμε μόνο να προσευχόμασε για τους ηγέτες της Σκοπιάς να αποκυρήξουν τη σέκτα (όπως έχει συμβεί άλλωστε στο παρελθόν).

Τέλος, αυτό που γράφεις, ότι δηλαδή έχεις χάσει δικούς σου ανθρώπους εξαιτίας της άρνησης μετάγγισης, επιβεβαιώνει αυτό που γράφω εγώ, ότι δηλαδή η Σκοπιά ψεύδεται στον ιστότοπό της πως τάχα δεν υπάρχουν θάνατοι ΜτΙ. Πού ακριβώς έγκεται η έλλειψη σεβασμού;

Δεν ξέρω αν θα έχεις την ευκαιρία να δεις την απάντηση, γιατί δυστυχώς είδα με μεγάλη καθυστέρηση το σχόλιό σου.

Κωστας είπε...

Γεια σου Αλεξια ωραιο αρθρο ειμαι και εγω δυστιχως μαρτυρας και ειμαι ακομα στα πλοκαμια τους ποσο θελω να τους φτυσω και να φυγω αλλα αυτο θα σημαινε η καταστροφη της οικογενοιας μου ειμαι σε αδιεξωδο τα εχω χαμενα .μθα ερωτηση εχω ομως εδω τη ενοις ακριβως που γραφειςΜπορούμε μόνο να προσευχόμασε για τους ηγέτες της Σκοπιάς να αποκυρήξουν τη σέκτα (όπως έχει συμβεί άλλωστε στο παρελθόν).

δηλαδη υπαρχει πιθανοτητα να αποκηρηχθουν απο μονη τους τα καθαρματα τι εγινε στο παρελθον ?

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...